دیابت

دیابت و انواع آن

                                                                                                                              انواع دیابت

دیابت، اختلال سوخت و ساز قند گلوکز در بدن است که به دو علت بوجود می ­آید:

۱-انسولین ترشح شده از سلول های بتا واقع در پانکراس به میزان کافی در بدن وجود نداشته باشد.

۲-انسولین موجود قادر نباشد تا وظیفه خود را به درستی انجام دهد.

تمامی افراد ۴۵ساله یا بالاتر در معرض خطر دیابت هستند و باید یکبار آزمایش قند خون ناشتا را انجام دهند در صورت نرمال بودن رنج قند خون، حداقل هر سه سال  یکبار این آزمایش را تکرار کنند. البته افراد در سنین پایین تر (بالای ۳۰سال) در صورتی که دارای شرایط زیر باشند باید در فواصل کوتاه­تری این آزمایش را انجام دهند:

۱-دارای اضافه وزن باشند (BMI بالاتر از ۲۵ داشته باشد) ۲-افراد درجه یک فامیل (والدین،برادر،خواهر) مبتلا به دیابت باشند.۳-نژادهای پر خطر.۴- زایمان نوزاد با وزن بیشتر از ۹پوند(۴کیلوگرم)یا مرده زایی یا افراد مبتلا به دیابت بارداری.۵-افرادی که در نتایج آزمایش لیپید پروفایلشان میزان HDL کمتر از mg/dl35 و یا تری گلیسیرید بیش از mg/dl250 باشد.

دیابت به چند نوع طبقه بندی می شود که معروفترین نوع های دیابت عبارتند از :

*دیابت نوع ۱ :در گذشته دیابت جوانان یا دیابت وابسته به انسولین نامگذاری شد که اغلب قبل از ۳۰ سالگی اتفاق می افتد که نیاز به تزریق روزانه انسولین دارد و علل آن اغلب به صورت ژنتیکی ،ایمونولوژیک(مثل ویروس و آنتی بادی های ضد سلول های پانکراس و انسولین)  است.

*دیابت نوع ۲: در گذشته دیابت دوره بزرگسالی و دیابت غیر وابسته به انسولین  نامیده شده است.۸۰درصد افرادی که به دیابت نوع۲مبتلا می­شوند چاق هستند و رایج ترین نوع دیابت است.انسولین در این افراد به ۲ دلیل به خوبی عمل نمیکند:۱-پانکراس به اندازه کافی انسولین در بدن این افراد ترشح نمی­کند۲-.انسولین ترشح شده،به علت وجود مقاومت سلول ها به انسولین مخصوصا در افرادچاق،فاقد کارایی لازم است که اغلب با کاستن وزن خود می توانند قند خون را کنترل کنند

*دیابت بارداری: معمولا در سه ماهه دوم یا سوم بر اثر هورمون های مترشحه از جفت یا اضافه وزن بیش از حد در بارداری اتفاق می افتد که ۴۰ درصد از افراد مبتلا به دیابت بارداری در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ می باشند که بعد از بارداری بهتر است رژیم مناسب برای کنترل دقیق قند خون داشته باشند.

*دیابت ملیتوس همراه با بیماری ها یا سندرم های دیگر:در گذشته دیابت ثانویه نامیده میشد. بیماری های پانکراس و مصرف بعضی از داروها همانند کورتیکواستروئیدها و داروهای حاوی استروژن یا داروهای تجویز شده برای بیماری های درگیرکننده پانکراس ممکن است باعث ایجاد دیابت شوند.

*اختلال تحمل گلوکز:که در گذشته دیابت مرزی،دیابت نهفته گفته می­شود که در ۲۹ درصد موارد به دیابت نوع۲ مبتلا می­شود.در این افراد نتیجه آزمایش قند خون ناشتا بینmg/dl 126-110 می باشد به عنوان اختلال در قند خون ناشتا یا prediabetes نامیده می­شود.

علائم بالینی دیابت: خستگی و ضعف،تغییرات ناگهانی در وضیعت بینایی،گزگز و بی حسی دست و پا،خشکی پوست،ترمیم و بهبود کند زخم های بدن،عفونت های عود کننده،علائمی چون از دست دادن ناگهانی وزن،تهوع و استفراغ ،دردهای شکمی ، احساس تشنگی ،افزایش دفعات دفع ادرار،خواب آلودگی و ابتلا به عفونتها، ممکن است ایجاد شود.

عوارض دیابت: از عوارض دیابت می­توان به هایپرگلایسمی (افزایش قند خون به میزان ۲۵۰mg/dl)اختلال در حس درد،نارسایی کلیوی،کاهش بینایی و کوری،سکته قلبی،سکته مغزی و بیماری های قلب وعروق اشاره کرد.

 

راه های پیشگیری و درمان دیابت:

تغییر سبک زندگی می­تواند یک گام بزرگ برای پیشگیری از دیابت باشد. برای مثال:

-فعالیت بدنی بیشتری داشته باشید و اگر اضافه وزن دارید وزن خود را همراه بارژیم غذایی متعادل و ورزش پایین بیاورید. با کاهش هر یک کیلوگرم از وزن،۱۶ درصد احتمال ابتلا به دیابت کم می شود.تحقیقات نشان داده ورزش های هوازی نقش موثری در افزایش حساسیت انسولین و تنظیم قند خون دارد.

-موادغذایی سرشار از فیبر بخورید مانند میوه ها،سبزیجات،حبوبات،غلات کامل،آجیل و دانه ها که در کنترل قند خون و پیشگیری از دیابت موثر است.

-از مصرف مواد غذایی مانند شکر،مربا،عسل،شربت،نوشابه و سایر مواد غذایی که در تهیه آنها از شکر استفاده می­شود پرهیز کنید.

-در صورتی که دیابت دارید و قرص مصرف می­کنید،مصرف قرص­های پایین آورده قند خون و وعده های غذایی را در زمان های منظمی میل کنید.